مشعل

اشتراک :

مشعل

مشعل وسیله ای مکانیکی است که با ترکیب هوا و سوخت هایی نظیر گاز، گازوئیل و مازوت، انرژی سوخت را به انرژی حرارتی تبدیل می کند و یکی از اصلی ترین تهیزات موتورخانه می باشد. عوامل اصلی تشکیل شعله در مشعل ها شامل هوا، سوخت و جرقه می باشد که هر یک از این عوامل اگر وجود نداشته باشند شعله تشکیل نمی شود. تامین هوا در مشعل ها می تواند از نوع طبیعی یا اجباری باشد.

وظیفه اصلی مشعل تامین گرمایش است که بیشترین مورد مصرف آن در موتورخانه ها و ایجاد شعله در بویلرها می باشد. گرمایش در مشعل ها با پاشش سوخت و ترکیب آن با هوا و جرقه ایجاد می شود و بصورت شعله به درون دیگ هدایت می شود.

مشعل

یکی از بیشترین مصارف مشعل ها تامین گرمایش در کوره ها و دیگ های چدنی و فولادی می باشد که با توجه به ظرفیت حرارتی آنها مدل مناسب مشعل انتخاب می شود. معمولا ظرفیت حرارتی مشعل حدود 20 درصد بالاتر از ظرفیت حرارتی دیگ یا کوره در نظر گرفته می شود و دلیل آن هم احتمال احتراق ناقص در مشعل می باشد. ظرفیت روی پلاک مشعل همان ظرفیت نامی مشعل می باشد که معمولا بر حسب کیلووات یا کیلوکالری در ساعت بیان می شود. کنترل روشن و خاموش شدن مشعل معمولا توسط ترموستات روی دیگ یا خط لوله آب گرم صورت می گیرد.

انواع مشعل از نظر سوخت مصرفی

  • مشعل های گاز سوز
  • مشعل های گازوئیل سوز
  • مشعل های دوگانه سوز
  • مشعل های مازوت سوز
  • مشعل های سوخت جامد

مشعل گازسوز

مشعل های گاز سوز از پر کاربردترین نوع مشعل ها می باشند که در تاسیسات مکانیکی و موتورخانه مورد استفاده قرار می گیرند که سوخت مصرفی آنها گاز طبیعی یا همان گاز شهری می باشد. هوای مورد نیاز احتراق و پرتاب شعله در مشعل های گازسوز توسط یک فن گریز از مرکز یا ونتیلاتور تامین می شود که موتور این فن می تواند از نوع تک فاز یا سه فاز باشد. کنترل هوا در مشعل های گازسوز توسط دمپر صورت می گیرد که در مشعل های کوچک از نوع دستی و در مشعل های بزرگ از نوع موتوری می باشد که توسط سرو موتور کنترل می شود.

مشعل گازسوز

کنترل سوخت نیز در مشعل های گازسوز توسط شیر برقی صورت می گیرد که هم قابلیت قطع و وصل  و هم کنترل دبی سوخت را دارد. بر روی مشعل های گاز سوز یک رله کنترلی وجود دارد که در صورت کاهش فشار هوای ورودی و یا افزایش و کاهش میزان سوخت ورودی مشعل را خاموش می کند. امروزه مشعل ها دارای سیستم هوشمند و PLC می باشند که بصورت خودکار نسبت سوخت و هوا را تنظیم می کند. عمل پایداری و یکنواخت سازی شعله در مشعل های گازسوز توسط شعله پخش کن که در خروجی نازل سوخت قرار دارد انجام می شود. با تشکیل شعله در مسیر آن یک میله وجود دارد که در اثر برخود حرارت با آن یک جریان الکتریسیته بوجود می آید که در صورت هر گونه تغییر در این جریان شعله خاموش می شود.

اجزای مشعل گازی

اجزای مشعل گاز سوز

مشعل گازوئیل سوز

در مشعل های گازوئیل سوز، اشتعال بوسیله ترکیب هوا با گازوئیل صورت می گیرد. در مشعل های گازوئیلی الکتروموتور علاوه بر، به حرکت درآوردن فن سانترفیوژ و تامین هوای مورد نیاز احتراق در مشعل، وظیفه به گردش درآوردن شفت پمپ گازوئیل و انتقال سوخت را نیز بر عهده دارد. پمپ گازوئیل مشعل های گازوئیلی از نوع دنده ای فشار قوی می باشد. در این مشعل ها ابتدا سوخت پس از عبور از فیلتر گازوئیل توسط شیر برقی کنترل می شود و در نهایت توسط نازل از حالت مایع به صورت پودر تزریق می شود و به همین جهت به آنها مشعل های جت فشاری یا پودر کننده فشار قوی تفنگی نیز می گویند. در خروجی نازل الکترودهای جرقه زن قرار دارند که باعث ایجاد احتراق ترکیب گازوئیل و هوا و در نتیجه تشکیل شعله می شوند. در مشعل های گازوئیلی برای کنترل شعله از سنسور چشمی استفاده می شود که در صورت عدم تشکیل شعله مجموعه فن، پمپ و مشعل را خاموش می کند.

مشعل گازوئیل سوز

اجزای مشعل گازوئیلی

  1. فیلتر
  2. پمپ گازوئیل
  3. شیر برقی
  4. نازل
  5. الکتروموتور
  6. فن سانترفیوژ دمنده هوا
  7. دمپر تنظیم هوای ورودی
  8. سنسور کنترل شعله
  9. رله تنظیم سوخت

مشعل دوگانه سوز

مشعل های دوگانه سوز قابلیت تولید گرما هم با سوخت گاز طبیعی و هم با سوخت مایع یا همان گازوئیل را دارند. در این مشعل ها با کلید قرار گرفته روی بدنه می توان سوخت مصرفی مشعل را انتخاب کرد. در مناطقی که قطعی گاز وجود دارد می توان برای جلوگیری از عدم قطعی گرمایش از مشعل های دوگانه سوز استفاده کرد. همچنین این مشعل ها در پالایشگاه ها برای تامین گرمایش بویلرها قابل استفاده هستند تا در زمانی که حجم گاز تولید زیاد می باشد از سوخت گاز برای تامین گرمایش و در زمانی که تولید مواد نفتی همچون گازوئیل و مازوت بیشتر است از این سوخت ها در تامین گرمایش استفاده کنند.

مشعل مازوت سوز

اساس کارکرد مشعل های مازوت سوز همچون مشعل های گوزوئیلی می باشد و سوخت مصرفی این مشعل ها مایع است. مشعل های مازوت سوز عمدتا در واحدهای پالایشگاهی برای تامین گرمایش بویلرها و کوره ها مورد استفاده قرار می گیرند. سوخت این مشعل ها همان مازوت یا نفت کوره می باشد که جز محصولات نفتی پالایشگاه ها است. شرکت گرم ایران یکی از برند های معتبر تولید کننده داخلی مشعل های مازوت سوز می باشد.

مشعل جامد سوز

مشعل های جامد سوز برای ایجاد گرمایش توسط سوخت های جامد نظیر چوب، زغال سنگ، زغال کک، خاک اره و ... مناسب می باشند. از مشعل های جامد سوز در قدیم استفاده می شد و با فراوانی سوخت های مایع نظیر گازوئیل و نفت یا گاز استفاده از آنها بسیار محدود شد. استفاده از مشعل های سوخت جامد برای مواردی که امکان دسترسی به سوخت گاز یا گازوئیل مهیا نباشد کاربرد دارد. البته در صنایعی همچون ذوب آهن و یا واحد های نیروگاهی استفاده از مشعل های جامدسوز همچنان متداول می باشد.