نحوه انتخاب الکتروموتور - راهنمای انتخاب صحیح الکتروموتور

نحوه انتخاب الکتروموتور

انتخاب صحیح الکتروموتور یکی از ضروری ترین امور مهندسی در هر واحد صنعتی می باشد. ویژگی های موتور به طور گسترده با ماهیت کاربردشان و نوع وظیفه ای که از آنها انتظار می رود متفاوت است. لذا در این بخش به نحوه ی صحیح جمع آوری اطلاعات یک الکتروموتور برای انتخاب و سفارش می پردازیم.

در الکتروموتورهای AC که رایج ترین نوع الکتروموتور است چند معیار برای انتخاب الکتروموتور دارای اهمیت است. 

نحوه انتخاب الکتروموتور

بازدیدکننده محترم، در صورت بازدید این صفحه با موبایل، لطفا جهت رویت کامل جداول، زمانی که روی جداول هستید تصویر را به سمت چپ یا راست بکشید (برخی جداول به دلیل بزرگی ممکن است در صفحه نمایش شما به صورت کامل نمایش داده نشوند، همچنین می توانید موبایل خود را به صورت افقی بگیرید تا جداول را بهتر ببینید.).

متغیرهای انتخاب الکتروموتور
  1. سرعت
  2. گشتاورکارکرد
  3. ولتاژ
  4. فرکانس منبع تغذیه

محل کارکرد الکتروموتور

برای انتخاب الکتروموتور مناسب باید اطلاعات دقیقی از محل و محیط نصب الکتروموتور در دست باشد.

  • حداکثر رطوبت محل کارکرد: %
  • حداقل و حداکثر دمای محیط کارکرد: ⁰c
  • ارتفاع محل کارکرد از سطح دریای آزاد: m

دمای محیط

طبق استانداردهای طبیعی، بازده موتور بر اساس دمای 40 درجه محیط، توسط فروشندگان اعلاممی شود. اگر انتظار برود که درجه حرارت محیط برای مدت زمان طولانی بالا می ماند، آنگاه موتور باید از این نظر که آیا برای حفظ بازده مشخص در دمای بالاتر مناسب است یا نه بررسی شود، در غیر این صورت، باید عامل بار لازم برای دانستن بازده پیش بینی شده یواقعی در درجه حرارت بالاتر به کار گرفته شوند. به منظور حفظ بازده موتور در دمای بالاتر، بعنوان قدرت مورد نیاز تجهیزات حرکتی، ممکن است لازم باشد که برای جلوگیری از عوارض جانبی ناشی از کاهش رتبه قدرت موتور، اندازه فریم بزرگ تری برای موتوری با همان رتبه انتخاب شود.

ارتفاع از سطح دریا

بازده های موتور استاندارد توسط تولید کنندگان برای ارتفاع سایتی (محل مورد نظر) تا 1000 متر مشخص شده است. برای ارتفاعات بیش از 1000 متر، رتبه بندی موتور باید از نظر مناسب بودن برای حفظ بازده مشخص مورد بررسی قرار گیرد، در غیر اینصورت، عامل مدت زمان باید برای دانستن بازده واقعی پیش بینی شده در ارتفاع بالاتر به کار گرفته شود. معیار انتخاب موتور، همان معیاری است که برای درجه حرارت بالاتر محیط ارائه شده است.

کلاس یا درجه بندی عایق

درجه حرارت مجاز برای شش کلاس مختلف از عایق بر اساس دمای 40 درجه سانتیگراد محیط، برای کلاس های مختلف از مواد عایق به شرح ذیل می باشد.

درجه حرارت مجاز برای کلاس های مختلف از مواد عایق
عایق های حرارتی حداکثر درجه حرارت مجاز افزایش یافته (درجه سانتیگراد) دمای طبیعی کل (درجه سانتیگراد) دمای طبیعی مجاز، افزایش بیش از 40 درجه سانتیگراد کلاس حرارتی عایق
پنبه، ابریشم، کاغذ آغشته شده / پوشش دار 105 100 60 A
لعاب مصنوعی بر اساس پلی وینیل استات، پلی اورتان اپوکسی در رزین پلی آمید 120 115 75 E
میکا، فایبر گلاس، آزبست با باند مناسب، یعنی رزین های مصنوعی، رزین های اپوکسی جلا داده شده و یا ترکیبات آسفالت بتمنس 130 120 80 B
میکا، فایبر گلاس، آزبست با باند مناسب، یعنی اپوکسی الکیدی رزین، رزین های الکیدی با سیلیکون اضافه   155 140 100 F
الستمر سیلیکون، میکا، شیشه فیبر و غیره با مواد چسبنده مانند رزن سیلیکون 180 165 125 H
ظروف میکا، کوارتز در دیگر کلاس های میکا، با مواد چسبنده از رزین های  سیلیکونی 225 210 170 G

متغیرهای قابل محاسبه در الکتروموتورها

اولین مرحله دور موتور الکتروموتور یا سرعت کارکرد

سرعت یا دور الکتروموتورهای القایی قابل تغییر و تنظیم نمی باشد. برای کاهش دور موتور متناسب با سرعت مورد نیاز برای دستگاه و همچنین افزایش گشتاور از گیربکس می شود، که تعیین صحیح نسبت کاهش دور گیربکس با در نظر گرفتن سرعت موتور ضروری است.

دومین مرحله محاسبه گشتاور

در یک موتور الکتریکی القایی تک فاز، همیشه گشتاور در شروع حرکت کمتر از گشتاور نامی است، به همین دلیل سرعت براساس گشتاور شروع کار موتور انتخاب می گردد، که این باعث می شود سرعت حقیقی از سرعت نامی تجاوز نماید. در طراحی الکتروموتورها همیشه این مسئله را باید در نظر داشت که در حالت کارکرد با سرعت یا دور نزدیک به دور نامی، کمترین مقدار افزایش دما را داشته باشند.

به عنوان یک توصیه مشترک می‌توان برای انواع موتورهای الکتریکی، استفاده از ترمز الکترومغناطیسی برای هر نوع الکتروموتوری که کارکرد آن به صورت عمودی است را به منظور نگه داشتن نیروی موجود زمانی که الکتروموتور خاموش است، در نظر داشت.

علاوه بر روند انتخاب، محاسبه صحیح و دقیق سرعت، گشتاور و اینرسی بر اساس الزامات حرکت و مکانیسم نیز بسیار مهم است، که این محاسبات نیاز به زمان و تجربه کافی دارند. 

محاسبه گشتاور موتور الکتریکی

اطلاعات عمومی الکتروموتور

در ابتدا می بایست مشخص نمود که الکتروموتور مورد نیاز برای یک پروژه جدید با طراحی جدید مورد نیاز است یا برای جایگزینی یک الکتروموتور قدیمی، پس از تعیین آن، اطلاعات را طبق جدول ذیل آماده می نماییم. 

الکتروموتور مورد نیاز برای یک پروژه
الکتروموتور برای طراحی جدید اطلاعات فنی تجهیزاتی که می بایست توسط الکتروموتور گردانده شوند.
مثال: منحنی گشتاور
الکتروموتور برای جایگزینی اطلاعات موتوری که قبلا کار می کرده است. مثال:
  1. برند الکترو موتور قدیمی
  2. تیپ الکتروموتور قدیمی
  3. سریال مندرج روی پلاک الکتروموتور سابق
  4. سال تولید الکتروموتور
  5. استاندارد طراحی و ساخت الکتروموتور سابق
  6. کاتالوگ و نقشه فنی الکتروموتور قدیمی
  7. تصویر پلاک الکتروموتور قدیمی

اطلاعات عمومی الکتروموتور مورد نیاز
موتورهای ضد انفجار کلاس NA Explosion proof EEx na
موتورهای ضد انفجار کلاس D یا DE Explosion proof EEx de/d
موتورهای میزهای غلطکی Roller table motors
موتورهای ترمز دار Break motors
موتورهای دریایی Marine motors
موتورهای فن دار Fan motors
موتورهای مناسب برای محیط های آتش و دود Motors for fire and smoke
موتور با رتور قفس سنجابی Motor with squirrel cage rotor
موتور با رتور سیم پیچی شده Motor with slip-ring rotor
ژنراتور generator
موتور تکفاز Single phase motor
موتور مناسب برای کنترل دور Inverter feeding motors
موتورهای چند سرعته Pole changing motors
موتورهای ضدانفجار کلاس E Explosion proof EEX e

اطلاعات تخصصی انتخاب الکتروموتور
مشخصه توضیح واحد یا نماد
Bearing sensor حسگر بلبرینگ -
Winding sensor حسگر سیم پیچ -
Space heater گرم کن داخلی -
test انواع تست  -
weight وزن کیلوگرم
Painting color رنگ مورد نظر  Ral
Rated power توان کیلووات
Service duty نظام کاری  S1…S2
voltage ولتاژ ولت
current جریان  آمپر
frequency فرکانس هرتز
Voltage variation نوسانات ولتاژ  %
Frequency variation نوسانات فرکانس %
Number of pole تعداد قطب  -
Rated speed سرعت دورانی دور بر دقیقه
efficiency راندمان  %
degree of protection نحوه نصب Ip
Insulation class کلاس حرارتی  -
type of constriction نحوه نصب -
type of cooling سیستم خنک کننده  …c
noise level سطح صدا دسی بل
direction of rotation جهت چرخش  -
type of connection نحوه اتصال -
terminal box position محل نصب ترمینال  -
bearing type نوع بلبرینگ -

درجه حفاظتی

درخصوص درجه حفاظتی یک الکتروموتور که باIP نمایش داده می شود می بایست یاد آوری نمود که عدد اول پشت P درجه حفاظت در مقابل اجسام جامد خارجی و عدد دوم درجه حفاظت در مقابل نفوذ آب را نشان می دهد.

درجه حفاظتی

جدول مربوط به اولین عدد پشت IP
اولین عدد مفهوم شرح و علامت مشخصه
0 بدون حفاظت بدون حفاظت در برابر تماس اشخاص و اشیای خارجی
1 حفاظت در برابر اشیای خارجی بزرگ حفاظت در مقابل تماس اتفاقی اشخاص و اشیا با قطر بزرگتر از 50 میلیمتر
2 حفاظت در برابر اشیای کوچک حفاظت در برابر تماس انگشت با قسمت های تحت ولتاژ و متحرک و نفوذ اشیا با قطر 12 میلی متر
3    حفاظت در برابر اشیای کوچک حفاظت در مقابل اشیای با قطر بزرگ تر از 2. 5 میلیمتر
4 حفاظت در برابر اشیای ریز حفاظت در مقابل اشیا با قطر بزرگ تر از یک میلیمتر
5  حفاظت در برابر نفوذ گرد و غبار حفاظت در مقابل نفوذ گرد و خاک به قسمت های آسیب پذیر
6 حفاظت در برابر نفوذ گردوغبار حفاظت کامل در برابر گرد و غبار

جدول مربوط به دومین عدد پشت IP
ذومین عدد مفهوم شرح و علامت مشخصه
0 بدون حفاظت بدون حفاظت در برابر تماس اشخاص و اشیای خارجی
1 حفاظت در مقابل نفوذ قطرات آب عمومی  علامت مشخصه
2 حفاظت در مقابل نفوذ قطرات آب مایل با زاویه 15 درجه نسبت به خط عمود
3 حفاظت در مقابل پریدن آب  با زاویه 60 درجه به خط عمود
4 حفاظت در مقابل پاشیدن آب در تمام جهات
5 حفاظت در مقابل پاشیدن شعاعی آب  در تمام جهات
6 حفاظت در برابر بالا آمدن آب بدون فشار
7 حفاظت در فرو بردن در آب   تحت فشار و زمان محدود
8 حفاظت در برابر غوطه ور بودن در آب تحت فشار و زمان محدود

چرخه کار

انتخاب موتور مناسب الکتریکی به این بستگی دارد که آیا بار ثابت است، آیا در طی مدت زمان متغیر است، ازیک چرخه تکراری تغییرات پیروی می کند، یا باری است با گشتاور ضربان دار و یا اینکه نوعی حالت شوک دار دارد. موتورهایی که در طول شبانه روز در سطح حداقل ارائه خدمات داشته می شوند، مانند پمپ های محرکه، فن ها و غیره، می توانند بر اساس بار مداوم و عوامل دیگر انتخاب شوند. این از الزامات چرخه کار است که باید توسط موتور انجام شود.

همچنین بخوانید
اگر شما هم از افرادی هستید که قصد خرید کولر گازی را دارید اما با سوالاتی همچون اینکه کدام برند های کولر گازی اورجینال بوده، برای ابعاد محیط مورد نظر چه نوع و چه ظرفیتی از کولر گازی مناسب است و مراکز معتبر جهت خرید کولر گاز کدام است؟ مواجه هستید، مطالعه این مطلب برای شما مفید خواهد بود زیرا توصیه می شود در اولین گام به مطالعه مطالب ارائه شده در این زمینه پرداخته و در گام نهایی پس از دریافت مشاوره از کارشناسان این حوزه اقدام به خرید کولر گازی نمایید.
گازهای کولر گازی در عملکرد کولر گازی و اسپلیت ها نقش بسیار مهمی را بر عهده دارند. اهمیت آن ها در سرمایش کولر های گازی به قدری زیاد است که اگر درست انتخاب نشوند یا وجود نداشته باشد، باعث اختلال در سیستم و کاهش راندمان می گردد. گاز مبرد مورد استفاده در کولرهای گازی با تغییر حالت از گاز به مایع و مایع به گاز عملیات خنک سازی را انجام می دهند. چرخه تبدیل در گازها تا زمانی ادامه پیدا می کند، که گاز مبرد تمام یا فاسد شود. در صورت فاسد شدن گاز کولر گازی باید به شارژ گاز آن اقدام کنید.
معمولا به ژنراتور هایی دائم کار گفته می شود که در نبود برق بدون وقفه بتوانند خروجی بدون نوسان داشته باشند. از لحاظ فنی ژنراتور دائم کار، دارای موتورهایی با توان بالا و قدرت بسیار زیادی بوده که معمولا در مراکزی مورد استفاده قرار می گیرد که نیاز به برق دائمی داشته باشند، مانند دیتاسنترها که باید تمام روزهای سال فعال می باشند تا اطلاعات از دسترس خارج نشوند.
بهترین پمپ آب خانگی کدام است؟ معرفی کم صداترین، قویترین و بهترین پمپ آب خانگی و کشاورزی در ایران، در این مقاله به تفصیه به این مضوع پرداخته و بهترین پمپ ها را همچنین بر اساس نوع و توان معرفی می کنیم.

دیدگاه خود را با ما در میان بگذارید

captcha


امتیاز:

دیدگاه کاربران
سام
ارسال شده در : دوشنبه 27 تیر 1401

سلام، آیا فرمول و روشی برای محاسبه توان الکتروموتور برای پمپ سانتریفیوژ فشار بالا وجود دارد؟ مثلا برای پمپی با دبی 200m3/h، فشار 45 بار در 3000 دور آیا می شه توان الکتروموتور مورد نیاز را محاسبه کرد؟ دما محیط بین 20 تا 40 درجه سانتیگراد و رطوبت بین 50 تا 90 درصد در طول سال متغیر فرض شود.

مدیر سایت
ارسال شده در : چهارشنبه 29 تیر 1401

سلام جناب سام عزیز، همکاران واحد مشاوره فنی با شما تماس خواهند گرفت.

امید پورایوبی
ارسال شده در : یکشنبه 12 تیر 1401

با عرض سلام و خسته نباشید. من احتیاج به موتوری دارم که در دقیقه 30 بار جهت دورش تغییر کنه، به صورت دایمی، تک فاز یا سه فاز. الکترو موتور های سه فاز 1 اسب استفاده می کنم ولی بخاطر افزایش دمای موتور راندمان کار پایین هستش. چه موتوری پیشنهاد می دید که به صورت دایمی کار کنه و مشکلی براش پیش نیاد؟ برای اطلاع خنک نگه داشتن موتور از جت فن استفاده می کنم ولی بازم بعد از نیم ساعت موتور به شدت داغ می شه.

مدیر سایت
ارسال شده در : یکشنبه 12 تیر 1401

سلام جناب پورایوبی عزیز، تغییر جهت دور خروجی الکتروموتور به دلیل اینکه با کاهش سرعت و ساکن شدن لحظه ای پروانه خنک کن پشت الکتروموتور همراه است، باعث کاهش قدرت خننک کنندگی و در نتیجه افزایش دمای الکتروموتور خواهد شد. برای جلوگیری از افزایش دمای الکتروموتور می توان از فن اکسترنال (جداگانه) استفاده کرد.

داود محبی
ارسال شده در : چهارشنبه 13 بهمن 1400

سلام و خداقوت به شما و همکارانتان. در خصوص الکتروموتور مناسب نسبت به ظرف سوال داشتم، اینکه ظرف من حدود ۶۰ سی سی روغن جا می گیره که با دور ۲۴۰ که بخوام کنترل کنم. آیا انتخاب موتور من نسبت به ظرف چه پیشنهادی دارید؟ می خوام قدرت موتور رو نسبت به ظرف انتخاب کنم و نسبت به سیال داخل آن. لطفا راهنمایی کنید. متشکرم.

مدیر سایت
ارسال شده در : پنجشنبه 14 بهمن 1400

سلام جناب محبی عزیز، نوع سیال، حجم مخزن، ویسکوزینه سیال، نحوه نصب و سایر اطلاعات می بایست مشخص باشند. همکاران واحد مشاوره فنی با شما تماس خواهند گرفت.